Ülseratif Kolit Nedenleri, Belirtileri, Teadvisi

118
Bu makeleyi Ortalama 6 dakikada okuyabilirsiniz.

Ülseratif Kolit Nedir?

İnflamatuar bağırsak hastalıkları arasında yer alan ülseratif kolit, toplumda birçok kişide görülen bir gastrointestinal yani sindirim sistemi hastalığıdır. Kalın bağırsağın içi veya rektumda iltihaplanma şeklinde kendini gösteren ülseratif kolit; halsizlik, kanlı ishal, karın ağrısı, kilo kaybı ve kansızlık gibi belirtilerle kendini gösterir.  İltihabi bağırsak sorunu olarak bilinen ülseratif kolit, hemen hemen her hastanın hayatını kabusa çeviriyor.

Günlük yaşam standartlarını oldukça düşüren hastalık, kişinin kendine olan güvenini azaltıyor. Her şeyden önce ağrılı ve sancılı bir hastalık olduğu için hastaların hayata dair gündelik işlerine olumsuz yönde etki ediyor. Gerekli önlemler ve tedaviler ile hastaların yaşamını kolaylaştırmak mümkün olsa da ülseratif kolit, ciddi riskleri olan bir hastalıktır. Nedenleri tam olarak bilinmese de genetik faktörlerin rol oynadığı, çevresel etkenlerin etkin bir hastalıktır. Ülseratif kolit hastalığının en büyük dezavantajı ise kronik bir seyirle devam etmesidir.

Hastaların uzun süre mücadele etmesini gerektiren bu rahatsızlık kısa sürede tedavi edilememektedir. Karın ağrısından, tuvalet ihtiyacına kadar her aşamada yaşamı zorlaştıran ülseratif kolit, sindirim kanalında kendini gösteren bir hastalıktır. Bu nedenle sindirim sisteminin baştan sona zarar görmesini ve çalışamamasını sağlamaktadır. Daha çok kalın bağırsağın iç yüzeyinde ortaya çıktığı söylenebilir.

Ülseratif Kolit Tanımı?

Ülseratif kolit, kalın bağırsakta meydana gelen iltihaplanma olarak bilinmektedir. Bağırsağın iç yüzeyinde kendini gösteren bu hastalık; şişme, kanama, tahriş, yaralanma gibi sonuçlar doğurmaktadır. Kalın bağırsağın içini örten tabakanın iltihaplanması nedeniyle ortaya çıkan ülseratif kolit, bağırsağın iç yüzeyini saran mukozanın ülserle kaplanmasına neden olur.

Bu hastalık, kalın bağırsağın iç kısmında, son bölüm olan kolon kısmını etkiler. Sindirim sisteminin diğer organları bu durumdan pek etkilenmez. Genel olarak crohn hastalığı ve ülseratif kolit olmak üzere iki çeşidi bulunan bağırsak iltihaplanmasının her iki türü de oldukça zorlayıcıdır.

Hastalığın belirtileri bulunduğu yer ve şiddetine göre değişkenlik göstermektedir. Bulunduğu yere göre; distal tip, sol tip ve pankolit olmak üzere üç türdür. Distal türünde kalın bağırsağın sadece son kısmı zarar görür. Sol tipte adından da anlaşılacağı üzere, bağırsağın dalağa kadar olan sol kısmı iltihaplanır. Son olarak pankolit türünde iltihap durumu kalın bağırsağın tamamında etkisini göstermiştir.

Hastalığın şiddeti endoskopik muayene sonucunda belirlenir ve tam olarak nedeni hakkında net bir şey söylenememektedir. Uzmanlar ülseratif kolitin oluşmasına yol açan faktörler arasında; sigara kullanımı, genetik yatkınlık, bağışıklık sistemindeki bozukluk veya zayıflık, beslenme şekli, hijyenik faktörler, strese yol açan meslekler ve anne sütü almama gibi durumların yer aldığını belirtmektedir.

Ülseratif kolitte en sık görülen komplikasyonlar; bağırsakta delinme, toksik megakolon, masif kanama ve anal kanal çevresinde oluşan lezyonlardır. Masif kanama genellikle kendiliğinden meydana gelir ve hastalığın derecesine göre ortaya çıkan yoğun kanamalardır ve hastanede yatırılarak tedavi edilir. Perforasyon dediğimiz bağırsak duvarında delinme meydana gelmesi ameliyatın en sık nedenlerinden biridir. Bu durum şiddetli ağrı, gaz ve dışkı çıkarılamaması ile kendini gösterir ve acil olarak bir doktora başvurulmalıdır.

Toksik megakolonda bağırsak normal değerlerin çok üzerinde genişleme yapar. İnflamatuvar bağırsak hastalıklarında en sık hastanede tedavi gerektiren sebeplerinden biridir. Hastalığın erken veya geç evresinde ortaya çıkabilmektedir. Ülseratif koliti olan kişilere kolonoskopi işlemi yapılmaması önerilir, çünkü bu işlem toksik megakolona sebep olabilmektedir.

Ülseratif Kolitin Nedenleri

Ülseratif kolit, kesin olarak nedeni bilinmeyen hastalıklardan biridir. Bu nedenle çevresel ve genetik faktörlerin bir arada hastalığa neden olduğu düşünülmektedir. Genetiğinde bu hastalığı taşıyan bir birey, sağlıklı bir ailenin çocuğuna nazaran daha yüksek risk altındadır. Çevresel sebeplere göz gezdirildiğinde ülseratif kolitin temel nedeninin sigara ve alkol olduğu bilinmektedir.

Ayrıca uzun süreli kullanılan antibiyotik, aspirin, doğum kontrol ilaçlarının da hastalığa neden olduğu biliniyor. Bu ilaçlardan herhangi birini kullanan hastalar, kullanmayan hastalara nazaran daha şiddetli süreç geçirir. Hamilelik ve stres faktörlerinin de ülseratif kolit sebepleri arasında yer aldığı ancak net olarak maddelenmesi için henüz erken olduğu düşünülüyor.

Özellikle stres tıbbi yönden açıklanamasa da birçok hastalığın oluşmasında en önemli faktör olarak öne çıkmaktadır. Çok stresli mesleklerde çalışıyor olmak ülsetratif kolite yakalanma riskini artıran oldukça önemli bir faktör. Yine sosyal ve özel hayatta sürekli stresli, kaygılı ve düşünceli olmak da kişilerin sağlığına birçok açıdan zarar vermektedir.

Sağlıksız beslenme ve bağışıklık sisteminin güçlü olmaması diğer tüm hastalık nedenlerinde olduğu gibi burada da karşımıza çıkıyor. Her türlü gıdadan çok fazla miktarda tüketmemek, bağırsakların düzenli olarak çalışmasını sağlayacak şekilde lifli gıdalar tüketmek bu hastalığı önleme açısından oldukça önemli bir adımdır. Unutulmamalıdır ki bağışıklık sistemi zayıf olan bir bünye, hangi hastalık olursa olsun mücadele edemez.

Ülseratif Kolitin Belirtileri

Zaman zaman hiçbir belirti vermeyen, bazen de ağrıdan hastayı kıvrandıran ülseratif kolit, hastadan hastaya değişen belirtiler göstermektedir. Yaranın bulunduğu yer ve büyüklüğü hastalık belirtilerinin değişmesine neden olmaktadır. Genel belirtiler şiddetli ishal ile başlar ve bu soruna kanama da eşlik edebilir. Bunun yanında zaman zaman kramp şeklinde karın ağrıları kendini hissettirir.

İltihabın artması halinde hastada baş dönmesi, kusma, ateş ve halsizlik de belirtileride görülür. İltihabın olduğu yer rektum bölgesinde bulunuyor ise hasta devamlı tuvaleti olduğunu hisseder. Ülsereatif kolit, kanamanın çok sık görüldüğü rahatsızlıklardandır. Bu nedenle kansızlık problemi de belirtiler arasındadır. Ülseratif kolitin şiddetine ve bulunduğu yere göre değişkenlik gösteren genel belirtilerini şu şekilde sıralayabiliriz;

• Kanlı ve mukuslu ishal

• Dışkılama sırasında kan gelmesi

• Sebepsiz kilo kaybı

• Yorgunluk ve halsizlik hissi

• Rektum bölgesinde ağrı hissi

• Karın ağrısı

• Kabızlık

• Çok şiddetli vakalarda yüksek ateş

• Dışkıda cerahat ve salgı görülmesi

• Demir eksikliği yani kansızlık

• Kalça ve omurga eklemlerinde şiddetli ağrı

• Karaciğer, safra yolları ve bağırsaklarda iltihaplanma

Ülseratif Kolitten Korunma Yolları

Ülseratif koliti önlemenin ilk kuralı, kesinlikle sigara ve alkol kullanımını sonlandırmaktır. Hastaların kötü alışkanlıkları bağırsaklarında kolayca iltihaplanmalara neden olmaktadır. Bunun yanında antibiyotik, aspirin ve doğum kontrol hapları da kontrol dahilinde kullanılmalıdır. Bu ilaçların uzun süreli kullanımları hastanın ülseratif kolite yakalanma riskini artırmaktadır.

Stresi hayatımızdan olabildiğince uzak tutmalı, eğer aile bireylerinde bu hastalığa sahip biri varsa sık sık doktor kontrolüne giderek, hastalığa erken müdahale etme şansı yakalanmalıdır. Ayrıca beslenme düzenine dikkat edilmeli ve asitli yiyecek ve içecekler gibi zararlı şeyler tüketilmemelidir.

Ülseratif Kolitin Tedavisi

Tedavi sürecinin temel amacı, hastanın günlük yaşam kalitesinin düşmesine izin vermemektir. Hastanın yaşı, cinsiyeti, kullanması gereken ilaçlar gibi pek çok faktör, tedavi sürecini etkilemektedir.

Genellikle hemen her hasta için ilaç tedavisi uygulanmakla birlikte bazı hastaların bağırsak istirahatine ihtiyaç duydukları bilinmektedir. Böyle bir durumda hasta hastaneye yatmalıdır. Çok daha ağır vakalarda ise, kalın bağırsağın bir kısmı alınmak üzere cerrahi operasyon uygulanır.

Bu İçeriğe Kaç Puan Verirsiniz ?
[0 Kişi Oyladı Toplam Puanı: 0]
Yorumları Görüntüle

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir