Tiroid Kanseri Nedenleri, Belirtileri, Teşhisi

87
Bu makeleyi Ortalama 7 dakikada okuyabilirsiniz.

Tiroid kanseri, tiroid bezi dokularında kanserli hücrelerin oluşması sonucunda meydana gelen ve birçok türü olan ciddi bir hastalıktır. Günümüzde halen kesin nedeni bilinmese de bazı türleri genetik mutasyonlar nedeniyle oluşabilmektedir. Ayrıca beslenmede alınan yetersiz iyot ve yüksek radyasyona maruz kalmak ta bu hastalıkta etken rol oynamaktadır. Kanserin en bilinen belirtisi ön boyunda şişkinlik, ses kısıklığı ve ses değişiklikleri ve yutma problemidir. Genelde bu hastalık tedavi edilebilir ve hastalar uzun süre yaşayabilir ancak tekrarlama olasılığı yüksektir. Bu nedenle tiroid kanserini atlatan kişiler ömür boyu doktor takibinde olmalıdır.

Tiroid Kanseri Nedenleri

  • 30-65 yaşları arasında olmak
  • Cinsiyet; Kadın olmak
  • Yüksek seviyelerde radyasyona maruz kalmak
  • Geçmişte guatr (genişlemiş tiroid) rahatsızlığı geçirmiş olmak
  • Aile öyküsünde tiroid hastalığı ya da kanseri olması
  • Ailesel medüller tiroid kanseri ve multipl endokrin neoplazı gibi bazı genetik sendromlar

Tiroid Kanseri Belirtileri

  • Boyun bölgesinde hızla büyüyen bir yumru (nodül)
  • Ön boyunda ağrı yapmayan bir şişlik
  • Ön boyunda bazen kulaklara kadar vurabilen kalıcı bir ağrı
  • Kalıcı ses kısıklığı veya ses tonunda değişiklikler
  • Yutkunma esnasında ağrı oluşması
  • Solunum problemi
  • Soğuk algınlığı sorunu olmamasına rağmen sürekli öksürük

Kanserin ileri evresinde semptomlar görülmeye başlar. Ayrıca bu belirtiler başka hastalıklardan ya da boyun bölgesindeki diğer bir kanser türünden de kaynaklanabilir. Yine de bu belirtilerden herhangi birine sahip olan kişiler, hemen doktora görünmelidir.

Tiroid Kanseri Teşhisi

Bir kişi tiroid kanseri belirtileri nedeniyle bir hekime başvurduğunda öncelikle fiziksel muayene edilerek aile öyküsü ve radyasyona aşırı maruz kalma gibi risk faktörleri öğrenilmeye çalışılır. Eğer kanserden şüphe duyulması halinde aşağıdaki testler uygulanır.

Kan Testleri : Tiroid fonksiyon testi olarak bilinen bir kan testi yapılarak tiroid bezinin normal çalışıp çalışmadığı kontrol edilir.

Biyopsi : Biyopsi esnasında tiroit bezinden küçük bir doku örneği alınarak incelenir. Bu işlem iki şekilde yapılabilir:

Aspirasyon (ince iğne) biyopsisi : İnce bir iğne vasıtasıyla tiroid dokusu çıkarılır. İğne deriden tiroid içine sokulur ve bölgelerden çeşitli doku örnekleri alınır. İğnenin doğru yere gitmesini sağlamak için aynı zamanda ultrason taraması ile gözlem yapılır. Biyopsi işlemi lokal anestezi altında gerçekleştirilir.

Cerrahi biyopsi: Eğer iğne biyopsisinden net bir sonuç elde edilemediyse ve doktor şüphesinde ısrarlıysa açık cerrahi biyopsi ya da tiroid bezinin yarısının çıkarılması l(obektomi) uygulanarak bir çekirdek biyopsisi isteyebilir. Bu işlemler ise genel anestezi altında yapılmaktadır.

Görüntüleme testleri : Kanser hücrelerinin olabileceği şüpheli bölgelerin bulunmasına yardımcı olmak, kanserin ne kadar yayıldığını öğrenmek ve uygulanan tedavi yöntemlerinin işe yarayıp yaramadığını belirlemek için bir dizi görüntüleme testleri yapılabilir. Görüntüleme testleri arasında bilgisayarlı tomografi (BT) taramaları, ultrason ya da pozitron emisyon tomografisi (PET) bulunmaktadır.

Genetik test: Kanser riskini artıran genlerin aranması için genetik test yapılabilir.

Laringoskopi : Tiroid tümörleri bazı hastalarda ses tellerini etkilemektedir. Bu nedenle cerrahi operasyona başlanmandan önce ses tellerinin normal hareket edip etmediklerini incelemek için laringoskopi işlemi yapılır. Bu işlem esnasında ucunda kamera bulunan ince ve ışıklı bir tüp boğazdan sokulurken özel bir ayna veya laringoskop ile ses telleri görüntülenir.

Tiroid Kanseri Türleri

Papiller tiroid kanseri

Tiroid kanserinin en yaygın türü olan papiller tiroid kanseridir. Tiroid hormonları üreten ve depolayan foliküler hücrelerden kaynaklanır. Çok yavaş ve genelde tiroid bezinin sadece bir lobunda gelişir ve boyundaki lenf düğümlerine sıçrayabilir. Birkaç alt türü bulunmaktadır ve tedavileri mümkündür. Nadir durumlarda öldürücü olabilmektedir.

Foliküler tiroid kanseri

Foliküler tiroid kanseri de tiroidin foliküler hücrelerinden kaynaklanmaktadır ve sıkça görülür. Beslenmelerinde yeterince iyot tüketmeyen topluluklarda daha yaygındır. Genellikle lenf düğümlerine sıçramazlar ancak akciğerler veya kemikler gibi vücudun diğer bölgelerine yayılabilirler. Tedavi sürecinden olumlu sonuç alınsa da tehlikeli olabilmektedir. Hurthle hücre kanseri, daha saldırgan ve nadir bir foliküler tiroid kanseri türüdür.

Medüller tiroid kanseri

Medüller tiroid kanseri tiroid bezinin C hücrelerinden meydana gelir. C hücreleri kanımızdaki kalsiyum oranını kontrol etmeye yardım eden kalsitonin hormonunu üretir. Kan testleri sonucunda kalsitonin düzeylerinin yüksek olması medüller tiroid kanserini çok erken bir aşamada gösterebilir. Ancak bazen tiroid nodülü oluşmadan önce bile akciğerlere, lenf düğümlerine ve hatta karaciğere yayılabilir. Bazı genetik sendromlar da medüller tiroit kanseri riskini artırabilir.

Anaplastik tiroid kanseri

Anaplastik tiroid kanseri, tedavisi zor olan nadir ve hızlı büyüyen bir kanser türüdür. Çoğunlukla 60 yaş ve üstü yetişkinlerde görülmektedir.

Tiroid Kanseri Ameliyatı

Tiroidektomi: Bu cerrahi operasyonda kanserin durumuna göre tiroidin tamamı ya da çoğu alınır. Ameliyat esnasında gerek görülürse boyundaki lenf bezleri de alınıp patolojiye gönderilebilir.

Tiroid lobektomi: Küçük ve tiroid bezinin ötesinde yayılma belirtisi olmayan papiller veya foliküler tiroid kanserlerini tedavi etmek için kullanılan bir yöntemdir. Bazen aspirasyon biyopsi sonucu net bir sonuç sağlamazsa tiroid kanserini teşhis etmek için de kullanılabilir.

Tiroid Kanseri Ameliyatı Riskleri

Bu tür operasyonlar, kanama ve enfeksiyon riski taşımaktadır. Ameliyat sırasında kalsiyum seviyelerini düzenlemeye yardımcı olan paratiroid bezlerine de zarar verebilir. Ayrıca ses tellerine bağlı sinirlere zarar verme riski de bulunmaktadır. Bu durumda ses kısıklığı, vokal kord paralizi, yumuşak ses veya solunum zorluğuna sebebiyet verebilir.

Tiroid Kanserinde Radyasyon Tedavisi

Radyasyon tedavisi yani radyoterapi yönteminde kanserli hücreleri yok etmek veya büyümelerini yavaşlatmak için yüksek enerjili ışınlar kullanır. Dikkatle odaklanmış ışınlar bir makine aracılığı ile hastanın kanserli tiroid bölgesine verilir. Genelde yaklaşık 5 hafta boyunca haftada 5 gün bir seferde 3-4 dakika kadar uygulanır. Bu tedavi yöntemi, cerrahi müdahale yapılamadığında ve radyoaktif iyot tedavisi sonrası kanser büyümeye devam ederse alternatif bir seçenek olabilir.

Tiroid Kanserinde Kemoterapi

Kemoterapi yönteminde kanserli hücreleri öldürmek için çeşitli ilaçlar kullanır. Kemoterapi ilaçları koldaki bir damardan iğne yoluyla ya da ağız yoluyla verilebilir. Bu yöntem, tiroid kanserinin tedavi sürecinde pek kullanılmaz ancak diğer tedavilere yanıt vermeyen bazı hastalarda faydalı olabilmektedir. Genellikle cerrahi operasyonla tedavi edilemeyen anaplastik tiroid kanserinde radyasyon tedavisiyle birlikte uygulanabilir. Başlıca yan etkileri halsizlik, bulantı, kusma ve saç dökülmesidir.

Tiroid Kanserinde Alkol Ablasyonu

Bu tedavi yöntemi, ameliyatla kolay erişilemeyen bölgelerde meydana gelen kanser hücrelerini yok etmek için kullanılır. Özellikle boyundaki küçük bölgelerle sınırlı, tekrarlayan tiroid kanser türlerinde uygulanır. İşlem sırasında enjeksiyonu hassas şekilde yerleştirmek için tomografi ya da ultrason kullanılarak nodüllere saf alkol enjekte edilir. Hücrelere giren alkol proteinlerin yapısını bozarak kanserli dokuları yok eder.

Tiroid Kanseri Hedefli İlaç Tedavisi

Hedefli ilaç tedavi sürecinde kanserli hücrelerdeki anormalliklere odaklanılır. Bu anormallikleri bloke ederek kanserli hücreler yok edilebilir. Tiroid kanserini tedavi etmek için kullanılan hedefli ilaçlar Sorafenib, Cabozantinib ve Vandetanib’tir. Çoğunlukla son evrelerdeki tiroid kanserlerinde kullanılmaktadır.

Tiroid Kanseri Palyatif Bakım

Palyatif bakım, ciddi bir sağlık sorununun neden olduğu ağrı ve diğer belirtilerinden kurtulmaya odaklanan özel tıbbi bakımdır. Cerrahi, radyasyon terapisi veya kemoterapi gibi diğer tedavi yöntemleriyle birlikte kullanılabilir. Tüm diğer uygun tedavilerle birlikte palyatif bakım kullanıldığında kanser olan hastalar kendilerini daha iyi hissedebilir ve daha uzun yaşayabilir.

Tiroid Kanserinde Yaşama Süresi Nedir?

Tiroid kanseri tedavi edilebilir ve hastalar uzun süre yaşayabilirler. Ancak hastalığın evresi, türü ve hastanın yaşı, genel sağlık gibi kişisel durumu yaşam süresini belirleyen başlıca faktörlerdir. Bu nedenle hastanın ne kadar süresinin kaldığını belirlemek zordur.

Bu İçeriğe Kaç Puan Verirsiniz ?
[0 Kişi Oyladı Toplam Puanı: 0]
Yorumları Görüntüle

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir