Huzursuz Bacak Sendromu Belirtileri ve Tedavisi

99
Bu makeleyi Ortalama 6 dakikada okuyabilirsiniz.

Huzursuz Bacak Sendromu Nedir?

Huzursuz bacak sendromu (Restless leg syndrome; HBS),genellikle istirahat esnasında, özellikle bacaklarda rahatsızlık verici motorve duyusal semptomlarla karakterize bir bozukluktur. Bacaklarda hissedilen huzursuzluk,rahatsızlık, hareket ettirme ihtiyacı, karıncalanma, uyuşma bazen de tam olaraktanımlanamayan bir histir.

Bu belirtiler kişiyi özellikle geceleri rahatsız eder. Ağrının anlatımında da çeşitlilik olur ve kişi “bacaklarım kıpraşıyor”, “yanıyor”, “gıdıklanıyor”, “karıncalar geziyor” gibi cümlelerle yaşadığı sıkıntıyı anlatmaya çalışır. İlerleyen zamanlarda uyku bozukluğu ve buna bağlı sinirlilik, konsantrasyon eksikliği gibi şikayetler ortaya çıkar.

Ciddi anlamda uyku problemlerine neden olabileceği gibi kişinin sosyal yaşantısını da olumsuz bir şekilde etkileyebilir. Sendromun neden olduğu istemsiz hareketlere ise periyodik bacak hareketleri (PLMS) adı verilir. Sendrom kendi içerisinde birincil ve ikincil RLS olarak ikiye ayrılmaktadır. Günümüzde birincil RLS’nin nedeni tam olarak bilinmemektedir. İkincil RLS’de ise hamilelik, kronik böbrek yetmezliği, demir eksikliği gibi hastalığın arkasında yatan başka bir neden bulunur. Birincil RLS belirtileri ile hasta, genelde genç yaşta karşılaşmasına rağmen hastalığın ilk dönemlerinde semptomlar hafiftir. İlerleyen zamanlarda ise belirtiler ağırlaşır. Bu durum hastalığın geç teşhisine neden olabilmektedir.

Huzursuz Bacak Sendromu Neden Olur?

• Beyindeki kimyasal dopamin dengesizliği, beyin tarafındankas hareketlerini kontrol edecek mesajın gönderilememesine neden olur.

• 40 yaş öncesi hastalarda görülen huzursuz bacak sendromunun sebebi genellikle genetiktir.

• Özellikle hamileliğin son 3 ayında anne adaylarında semptomlar başlayabilir. Bu belirtiler, gebelik sona erdiğinde de kendiliğinden geçmektedir.

• Kansızlık (anemi) ve demir eksikliğinin eşlik ettiği böbrek yetmezliği

• El ve ayak sinirlerinin hasar görmesine neden olan periferik nöropati rahatsızlığı. Diyabet hastası olanların ve alkol kullanan kişilerin bu hastalığa yakalanma riski oldukça yüksektir.

• Demir eksikliği.

• Omurilikte bulunan spinal blok veya spinal kord oluşumu.

• Serotonin miktarını yükselten fluoksetin, sertralin, gibi antidepresan ilaçların ve haloperidol gibi antipsikotik ilaçların düzenli olarak kullanımı.

Huzursuz Bacak Sendromu Belirtileri

• İstemsiz bir şekilde bacakları hareket ettirmek

• Dinlenme sırasında, uzanırken, otururken ya da yatarken bacaklarda istemsiz hareketler

• Germe, sallama ya da yürüme sonrası bacaklarda rahatlama

• Geceleri özellikle uykuda yaşanan bacak seğirmesi

• Bacaklarda ağrı, kaşıntı, zonklama ve elektrik hissi

• Bacaklarda karıncalanma, sıcaklık, soğukluk, çekme vb. birtakım duyumlar

Belirtiler, genellikle hafif bir şekilde seyretse de bazı hastalarda çok şiddetli olabilir. Şiddetli semptomlar, kişilerin günlük yaşam kalitesini ciddi anlamda düşürebilir. Bacaklardaki ağrı ve karıncalanma gibi belirtiler, bazı zamanlarda hastanın kollarında bile görülebilir. Özellikle hastalığın ilk dönemlerinde semptomların çoğu gündüzleri görülür.

Ancak ileri evrelerde belirtiler, özellikle gece saatlerinde şiddetlenebilir. Hatta istemsiz bacak seğirmeleri ve periyodik bacak hareketleri, hastaları uykusundan bile uyandırabilir. Semptomlar bazı zamanlar daha da alevlenebileceği gibi bazen de sönebilir. Hastaların çoğu, gelişen komplikasyonları kas kramplarına ya da bacaklarda uyuşukluk hissine benzetmezler. Hastalarda daha çok bacaklarını sürekli olarak hareket ettirme arzusu vardır.

Huzursuz Bacak Sendromu Teşhisi

Teşhis için sağlık geçmişi ve hastalığa dair belirtiler ileilgili olarak hastaya birtakım sorular yöneltilebilir. Bu noktada verilenbilgilerin doğruluğu çok önemlidir. Şayet huzursuz bacak sendromundan şüpheedilirse fiziksel ve nörolojik muayene gerekir.

Demir eksikliği başta olmak üzere olası sebeplerin teşhisi amacıyla kan testlerinden yararlanılabilir. Gerekli görülmesi halinde bir uyku uzmanı, uyku apnesi gibi başka bir rahatsızlığınız olup olmadığını belirlemeye çalışır. İkincil RLS teşhisi için laboratuvar ya da nörolojik testlere ihtiyaç duyulmaktadır.

L-Dopa testi : Teşhisin doğrulanması amacıyla muayeneyi gerçekleştiren doktor, L-Dopa testine başvurabilir. Huzursuz bacak sendromunun tedavisinde reçete edilen depominerjik etkili bir madde tek seferlik 100 mg olacak şekilde hastaya verilir. Belirtilerde iyileşme görülmesi, en az %50 oranında huzursuz bacak sendromu varlığına işaret eder.

Huzursuz Bacak Sendromu Tedavisi

Hastalığın kesin bir tedavisi bulunmamaktadır. Ancak reçeteedilen ilaçların düzenli kullanımı, periyodik bacak egzersizleri, yaşamstilinde gidilebilecek bazı değişiklikler ile hastalık kontrol altındatutulabilir. Çoğu zaman demir eksikliği gibi altta yatan asıl sebebin tedaviedilmesi ile semptomlar da ciddi anlamda azalmalar görülür.

Huzursuz bacak sendromu tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar şunlardır:

  1. Oxycontin, Norco, Roxicodone, Vicodin vb. opioidiler,
  2. Benzodiaz olarak bilinen kas gevşeticiler,
  3. Neurontin, Lyrica, Horizant gibi kalsiyum kanallarını etkileyen ilaçlar,
  4. Requip, Mirapex, Neupro gibi dopamin arttırıcı ilaçlar ve L-Dopa‘tur.

Huzursuz Bacak Sendromu Egzersizleri

İlaç tedavisinin yeterli olmadığı durumlarda ilaçlara ekolarak doktor, bazı bacak egzersizlerinin her gün düzenli olarak yapılmasınıönerebilir. Günde 30 dakikalık yürüyüşlere çıkılması, yoga, fitness, pilates veyüzme gibi hafif ve orta şiddetli egzersiz programlarına dahil olunmasu, kişilereyardımcı olabilir. Ancak, uzun saatler boyunca yürümek, koşmak gibi zorlayıcıhareketler ve şiddetli egzersizler belirtileri kötüleştirebilir. Bu nedenleısınma ve gevşeme hareketlerini tercih edilmeli, ağır egzersizlerden kaçınmalıdır.

Calf Stretch (Esneme hareketi) : Dirsekler düz olacak şekilde eller bir duvara yaslanır. Sağ diz hafifçe bükülüp ve sol bacağı birkaç adım geriye doğru uzatarak topuk yere sağlam basılır. 30 saniye kadar o şekilde beklenilmelidir. Ardından topuk hala yere basılıyken sol diz bükülür. Biraz daha zorlamak için ayak geriye doğru hareket ettirilir. Ardından hareket, diğer bacak için de tekrar edilir.

Front Tight Stretch : Denge çalışması için, bir duvara paralel şekilde durulur. Bir bacak düz dururken diğer ayak bileği arkaya doğru çekilir. Diğer bacak için de hareket tekrarlanır.

Hip Flexor Strech : Bir sandalyenin arka kısmını duvara yaslanılır. Sandalyeye dönük olacak şekilde durulur. Önce sol ayak yukarı kaldırılır ve dizi bükerek sandalyeye yaslanılır. Omurga hareket ettirmemeye çalışarak, pelvis hafifçe öne bastırılır. 30 saniye bu şekilde basılı tutulur. Öbür bacağa geçilir ve hareket tekrar edilir.

Huzursuz bacak sendromu terapisi : Hastalık, ileri süreçte kişide anksiyete ve depresyon gibi psikolojik sorunların gelişmesine neden olabilir. Hastalık yüzünden kişiler kendilerini mutsuz ve yorgun hissedebilir. Bu durumda bir terapistten yardım alınabilir.

Huzursuz Bacak Sendromuna İyi Gelen Öneriler

Hastalığı kontrol altında tutmak için öncelikle uykusaatlerinin düzene sokulması gereklidir. Her gece en az 7 saat boyunca uyunmalıdır.Sakin, karanlık, iyi havalandırılmış ve fazla sıcak olmayan bir odada uyumak önerilmektedir.Her gün aynı saatte yatıp aynı saatte kalkmaya özen gösterilmelidir. Uykusaatlerinden önce uykuyu kaçırabilecek besinler ve içecekler tüketilmemelidir.Aşağıdaki öneriler ile semptomlar hafifletilebilir.

• Alkol ve sigara kullanma alışkanlığınızı bırakılmalıdır.

• Çay ve kahve gibi kafein içeren içecek tüketimi sınırlandırılmalıdır.

• Bacaklara sıcak ya da soğuk kompres uygulanabilir.

• Çok geç saatlere kadar çalışmaktan mümkün olduğunca kaçınılmalıdır.

• Ilık bir banyoda bacaklara masaj yapılabilir.

• Akupunktur ya da homeopati gibi alternatif şifa yöntemlerinden yararlanılabilir.

• Masa başı işlerde çalışan kişilerin sık sık mola vermesi gerekir.

• Uzun araba yolculuklarında belirli aralıklarla mola verilmelidir.

• Hareket etme isteği bastırılmamalıdır. Bu durum, belirtileri kötüleştirebilir.

• Yeni bir güne germe hareketleri ile başlanılmalı ve gün hafif bir masaj ile sonlandırılmalıdır.

Bu İçeriğe Kaç Puan Verirsiniz ?
[0 Kişi Oyladı Toplam Puanı: 0]
Yorumları Görüntüle

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir