Hazımsızlık Nedir, Neden Olur, Tedavisi Var mı?

174
Bu makeleyi Ortalama 6 dakikada okuyabilirsiniz.

Hazımsızlık var diyenlere sık sık rastlasak bile bunun sebeplerine pek aşina değiliz. Özellikle yemek yerken veya yemek yedikten sonra bu şikâyetten muzdarip insanlara rastlanabilir. Temel anlamda kronik bir sindirim sistemi sorunu olabileceği gibi anlık bir durumdan kaynaklanıyor olabilir. Erken doymayı sağlayan, midede yanma veya mide rahatsızlığı gibi şikâyetlere yol açan hadiseler bütünüdür.

Tıbbi literatürde “Dispepsi” olarak tanımlanan bu rahatsızlığın bireysel olarak düşünülmesi mümkün değildir. Yani hazımsızlık hastalığı ya da hazımsızlık ilacı gibi bir sonuca ulaşamayız. Fakat hazımsızlığa neden olan faktörler birden fazla olduğu için nedenleri araştırılabilir. Bazı insanların mide hassasiyeti bunun için temel etkendir. Bazıları için sindirim bozukluğu ya da kronik bir rahatsızlık bunu tetikleyebilir.

Hazımsızlık Nedir?

Hazımsızlık, yeme içme eylemi esnasında midenin yanması, mide de sıkışma görülmesi, yeme içme isteğinin kesilmesi gibi durumlara sebep olan bir durumdur. Günümüzde genç ve yaşlı her kesimden insanda gözlemlenebilir. Kimisinin şikâyetleri üst karın bölgesindedir. Karnın üst kısmına doğru oluşan sıkışmanın gaz sıkışması olabilme ihtimali düşünülmelidir.

Bazıları için göğüs bölgesine kadar çıkan bir hazımsızlık söz konusu olabilir. Her ne olursa olsun kontrol ettirmenin faydalı olacağı konusunda hemfikiriz. Çünkü altında mide ve bağırsak kökenli bazı rahatsızlıklar yatabilir. Dolayısıyla doktorunuza başvurarak detaylı bir inceleme talep edebilirsiniz.

Hazımsızlık Nedenleri

Hazımsızlık oluştuğunda insanın pek çok reaksiyonla karşılaşması mümkündür. Çok yedikten sonra yaşanan bir hazımsızlık hissinin mide bulantısı ya da istifra gibi sonuçları olacaktır. Yine sadece mide yanması ve karın ağrısıyla sonuçlanan vakalar gözlemlenebilir. Fakat Türkiye için konuşmak gerekirse insanların pek önemsediği bir sağlık sorunu değildir.

Çoğunlukla gaz sıkışması ya da yedikten sonra oluşan şişkinlik olarak algılanır. Geğirme ve dinlenme ile etkilerin azalması sonucunda doktora başvurmayanların sayısı bir hayli fazladır.

  • Yemek Yeme Alışkanlığı

Yemek yeme alışkanlığı insanların yaşadığı hayata, çalıştığı işe ve maddi anlamda gücüne göre değişkenlik gösterebilir. Dolayısıyla sağlıklı beslenmeyen bir insanın hazımsızlık sorunuyla karşılaşması gayet doğaldır.

  1. Aşırı yemek yemek
  2. Düşük sayıda öğün tüketmek
  3. Öğün porsiyonlarını büyük tutmak
  4. Hızlı yemek yemek
  5. Çiğnemeden yutmak
  6. Öğün atlamak
  7. Sabit durarak yemek yememek
  8. Yatmadan 1-2 saat önce yemek yemek
  • Yemek Seçimi

Yemek yemenin dışında ne tür gıdalar tercih ettiğinizin de mide sağlığı açısından önemi büyüktür. Bazı gıdalar çok geç sindirilir ve buna uygun bir saatte tüketilmelidir. Yine yağlı yiyeceklerin tercihlerinizde baskın olması asit düzeyini arttıracağı için hazımsızlık yaratacaktır. Bazı insanlar için baharatlı veya acılı yiyecekler tüketmek hem hazımsızlık hem de “reflü” gibi alternatif rahatsızlıklara sebep olabilir. Yemek borusu boyunca uzanan büzgen kas grubunun mideye inen yiyeceklerin tekrardan dışarıya çıkmasını önleyen bir mekanizması vardır. Bu sistemi aşan bazı yiyecekler ise hazımsızlık başta olmak üzere tüm mide sorunlarını tetikleyebilir.

  1. Baharatlı yiyecekler tüketmek
  2. Acılı yiyecekler tüketmek
  3. Sürekli katı yiyecekler tercih etmek
  4. Yağlı gıdalar yemek
  5. Domates gibi asitli gıdalardan aşırı düzeyde tüketmek
  6. Fazla çikolata yemek
  • Yemeğin Yanında İçecek İçmek

İnsanların çoğu yemek yerken bir şeyler içmek ister. Özellikle ayran, kola veya meşrubatlar bu durumda en önemli alternatiflerdir. Burada mide hassasiyeti yaşayan insanların dikkat etmesi gereken birkaç önemli unsur var. Çünkü asitli içecekler başlı başına hazımsızlık yaratabilecek potansiyele sahiptir. Aynı zamanda gaz sıkışmasının sebepleri arasındadır.

  1. Kola gibi asitli içecekleri fazla tüketmek
  2. Kahve gibi kafeinli içecekleri fazla tüketmek
  3. Alkollü içecek kullanımı
  4. Turunçgillerin suyunun aşırı tüketilmesi
  • Gebelik

Bilhassa fetus döneminin ardından başlayan bir baskıyla anne karnı kasılmaya başlar. Bebeğin büyümesiyle artan baskı ise toplumda mide bulantısı, mide yanması ve kusma gibi hamilelik belirtilerini doğurmuştur. Bunun sebebi mide yanmasının ve oluşan fiziksel baskının sindirim sistemine etkisidir.

  • Diğer Sebepler

Kullanacağınız birçok kimyasal ilacın vücudun belirli noktalarına etkisi olacaktır. Ancak doktorunuzun verdiği ilaçların dahi vücuda girdiği an itibariyle bağırsaklar, mide, sindirim sistemi gibi noktalarda rahatsızlık oluşturması normaldir. Kalp, tiroit, tansiyon, astım, romatizma ilaçları bunlar arasında fazlasıyla yaygındır.

  • Kalp, romatizma, tansiyon, astım ve tiroit ilaçları
  • Antibiyotikler
  • Doğum kontrol hapları
  • Aspirin
  • Obezite
  • Hareketsizlik
  • Sıkı giyinmek
  • Gıda zehirlenmesi
  • Stres gibi psikolojik etkenler
  • Sigara ve alkol kullanımı

Hazımsızlık Ciddi Bir Hastalık Mıdır?

Hazımsızlık yediğiniz yemek ve yeme alışkanlıklarınıza göre ciddi bir sorun veya anlık bir problem olarak düşünülebilir. Bunu ne kadar sıklıkla aynı sorundan şikâyetçi olduğunuzla özdeşleştirebilirsiniz. Bazen hazımsızlık şikâyeti ile başvuran hastalarda çok farklı rahatsızlıkların teşhis edildiği görülebiliyor. Bazen ise önemsenmeyen hazımsızlık bir belirti olarak ortaya çıkmış oluyor. Yani başka bir hastalığın kapısını aralayabiliyor.

Aşağıdaki rahatsızlıkların tümü hazımsızlık ile ilişkili olabilir. Tabi ki her hazımsızlık vakası bu hastalıklara yakalanacak diye bir genel geçer kaide bulunmuyor.

  • Mide kanseri
  • Sindirim sistemi bozukluğu
  • Mide ülseri gibi rahatsızlıklarının tümü
  • Safta taşı
  • Kabızlık
  • Safra kesesi ve pankreas rahatsızlıkları
  • Huzursuz bağırsak sendromu
  • Reflü
  • Pankreas iltihabı
  • Çölyak
  • Tiroit bezlerinin düzensiz çalışması

Önlem almak ve tedaviye erkenden başlayabilmek için uzun süreli ve sık sık yaşanan hazımsızlık şikâyetlerinizde mutlaka doktora başvurmalısınız.

Hazımsızlık Tedavisi

Hazımsızlık tedavisi için birkaç farklı noktaya değinmek gerekiyor. Örneğin hazımsızlığın gerçekten farklı bir rahatsızlığın belirtisi olmadığının teşhisi önem taşıyor. Yine hazımsızlık nasıl geçer sorusuna yanıt bulmak isteyenlerin uyguladıkları bir takım yöntemler görebiliyoruz.

  • Hazımsızlığın Teşhis Edilmesi

Hazımsızlık gayet basit bir rahatsızlık gibi görünse de tetkikler genel olarak yapılır. İlk etapta mide röntgeni çekilir. Genelde mide ile beraber bağırsak sendromlarından ötürü bağırsak röntgeni ilave edilir. Olası bir enfeksiyon riskine karşın bakterilerin incelenmesi önemlidir. İdrar, dışkı ve kan tahlili ile bu sonuçlar alınabilir. Hatta uzman doktorunuzun gerek gördüğü noktada endoskopi ile hazımsızlık nedenleri mide ve bağırsak odaklı olarak araştırılır.

  • Hazımsızlık Ne Zaman Geçer?

Hazımsızlık şikâyeti ile doktora başvurdunuz ve burada herhangi bir alternatif rahatsızlık çıkmadı. Yani direkt olarak hazımsızlık yaşıyorsunuz. Bu durumda her seferinde bunun çözümünü arayacaksınız. Aşağıdaki seçenekler biraz olsun rahatlamanıza yardımcı olabilir.

  1. Kafeinsiz demleme bitki çayı
  2. Günlük hareketlerinizi arttırmak
  3. Yemek yedikten sonra egzersiz yapmak
  4. Porsiyonlarınızı küçültmek ve öğünleri çoğaltmak
  5. Şekersiz sakız çiğnemek
  6. Mide asidini referans seviyede tutacak düzeyde düzenleyen ilaç kullanmak (Doktorunuza danışmadan kullanmayınız)

Hazımsızlığın Tedavisi Var Mı?

Hazımsızlığın nedenleri arasında herhangi bir şekilde farklı hastalıklar yoksa tedavisi bulunmamaktadır. Örneğin mide asidinizden kaynaklanan bir hastalık söz konusu ise hazımsızlık tedavisi bu ölçekte yapılabilir. Yalnızca hazımsızlık şikâyeti ile doktora başvurduysanız yukarıda da belirttiğimiz yaşamsal faaliyetlerinizi düzenleyerek daha sağlıklı bir sindirim sistemine kavuşabilirsiniz.

Bu İçeriğe Kaç Puan Verirsiniz ?
[0 Kişi Oyladı Toplam Puanı: 0]
Yorumları Görüntüle

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir